Opgaven en middelen

Kennelijk waren de betrokken partijen het gesteggel zelf ook beu. Dus besloten drie ministeries en Aedes (de branche-organisatie van de woningcorporaties) het nou eens hand in hand te gaan onderzoeken. Dan weet iedereen hoe het nou echt zit.

Het eindrapport van dat onderzoek ligt er inmiddels. Onder de titel “Opgaven en middelen” is in kaart gebracht voor welke opgaven de woningcorporaties de komende 15 jaar staan en hoeveel geld ze daarvoor hebben. En de uitkomst is……

De uitkomst is dat de corporaties veel geld tekort komen om alles te doen wat ze moeten doen. Heel veel geld zelfs. 31 miljard in de periode tot 2035. Het verrast me geen moment, maar ik ben er natuurlijk blij om dat het nu een keer objectief in kaart is gebracht.

Nou hoeft niemand bang te zijn dat de Nederlandse woningcorporaties massaal failliet zullen gaan. Ze kunnen het tekort aan middelen namelijk heel makkelijk oplossen door veel minder te gaan doen. Dus: minder nieuwe huizen bouwen, minder huizen renoveren, minder huizen duurzaam maken. Maar dat zou maatschappelijk wel een superslechte oplossing zijn. Want de vraag is nu juist naar méér huizen en méér duurzaamheid.

Er is nog een andere oplossing: de huren wat extra verhogen. Nu loopt de huurverhoging gemiddeld mee met de inflatie. Daar kun je ook nog een halve of een hele procent bovenop zetten. Bij elkaar telt dat wel aan. Maar ook die oplossing vind ik ongewenst. Want het telt wel lekker aan voor de corporaties, maar het telt omgekeerd ook flink aan bij de huurders. En dat is helemaal niet lekker. En betaalbaar wonen is toch juist een hoofddoelstelling van de woningcorporaties.

Kortom: minder doen is een slechte oplossing. Extra huurverhogingen is ook een slechte oplossing. Maar wat dan wel??
Gelukkig is er ook nog een derde weg. Sinds enkele jaren legt het Rijk jaarlijks een peperdure belastingaanslag op aan de woningcorporaties, de zogeheten verhuurderheffing. Daar is al heel veel strijd over gevoerd. Het is toch dwaas dat juist instellingen die werken voor mensen met een kleine portemonnee deze extra heffing moeten betalen. Dat gaat linksom of rechtsom ten koste van die huurders. Jarenlang is door het Rijk beweerd dat dit makkelijk kon, omdat die corporaties toch geld genoeg hadden. Dat kun je met dit onderzoeksrapport in de hand nu nooit meer zeggen.

En dus ligt de oplossing voor de hand. Schaf die verhuurderheffing af. Als je dat doet, is het hele tekort van 31 miljard als bij toverslag verdwenen. En hebben de corporaties voldoende middelen om de opgaven voor de komende decennia aan te kunnen.
Het onderzoek maakt het klip en klaar duidelijk: betaalbaarheid, renovatie, nieuwbouw, en duurzaamheid gaan prima samen. Het enige dat daarvoor nodig is, is het afschaffen van de verhuurderheffing. Het woord is nu aan de politiek.


Roel van Gurp
Bestuurder Casade